Werk jij al Poka Yoke? | Maruna
dec 14

Werk jij al Poka Yoke?

Yohan van der Bijl begon zijn loopbaan als röntgenlaborant. Hij specialiseerde zich steeds verder in de proces– en kwaliteitskant van de zorg. Sinds april werkt hij als Master Black Belt bij Maruna, waar hij o.a. organisaties helpt hun processen te optimaliseren. ‘Mijn missie is laten zien dat je kwaliteit, veiligheid, werkdruk, service en betaalbaarheid op een positieve manier kunt verbeteren. Ik ben procesoptimist!’

Poka Yoke is een Japanse term voor ‘onbedoelde fouten voorkomen’. Het zorgt voor een faalveilig proces, zodat je geen fouten kunt maken. Poka Yoke wordt regelmatig vertaald als ‘idiotproof’. Daarmee krijgt echter de mens in het proces de schuld van een gemaakte fout, terwijl de meeste fouten niet gebeuren omdat de mens deze (opzettelijk) maakt, maar omdat het in het proces mogelijk is om de fout te maken. Ik help organisaties hun processen zó in te richten, dat ze geen fouten kunnen maken. Dat draagt bij aan een betere kwaliteit en een betere veiligheid. Daarnaast zit er natuurlijk ook een kostenkant aan het maken van fouten. Als je alles in één keer goed kunt doen (First Time Right), voorkom je schade en herwerk. Bovendien behouden medewerkers het plezier in hun werk!

Voorwaarden voor Poka Yoke

Aan de basis van Poka Yoke ligt creativiteit, waardoor een oplossing wordt bedacht die faalveilig is. Het is geen methode, maar er zijn wel drie voorwaarden waaraan Poka Yoke moet voldoen:

  1. de oplossing moet eenvoudig zijn en relatief goedkoop;
  2. er moet 100% controle zijn van de stappen of producten, steekproefsgewijs controleren is niet voldoende en
  3. een fout moet direct gedetecteerd en gesignaleerd worden. Waarna er actie volgt om het probleem de wereld uit te helpen.

De tunnel en de magnetron

Als jongen stond ik altijd te kijken bij de Velsertunnel. Op zo’n honderd meter voor de ingang van de tunnel hing een lat boven de weg op dezelfde hoogte als de tunnel. Als een vrachtwagen te hoog was voor de tunnel, stootte deze tegen de lat aan. Hierdoor gingen alle stoplichten op rood en moest het verkeer stoppen om te voorkomen dat de vrachtwagen de tunnel in zou rijden en een ongeluk zou ontstaan. Een mooi voorbeeld van Poka Yoke, want: de lat is een eenvoudig hulpmiddel, álle auto’s die eronderdoor rijden worden op hun hoogte gecontroleerd én er is direct een signaal als het fout dreigt te gaan. Door de stoplichten die op rood gaan, ontstaat wel wat overlast, maar geen schade.
Andere voorbeelden van Poka Yoke zijn bijvoorbeeld de magnetron die stopt als je het deurtje opendoet zodat er geen straling vrij komt, het feit dat je geen diesel kunt tanken in een benzineauto of stekkers die maar op één manier aangesloten kunnen worden op de pc. Poka Yoke zit overal, en je hebt er de hele dag mee te maken. Ook zonder dat je het beseft.

Ultieme oplossingen

Maruna kan helpen bij het vaststellen van de risico’s in een proces, om vervolgens samen met de klant te zoeken naar de beste, faalveilige, oplossing om het risico te voorkomen. De meest ultieme oplossingen zijn Poka Yoke. En omdat de tijd voortschrijdt en er nieuwe inzichten, materialen en situaties ontstaan, is Poka Yoke nooit klaar!

Gaat er in jouw organisatie wel eens wat mis? Is daar een Poka Yoke-oplossing voor te bedenken?

 

poka-yoke

 

Zelf leren hoe je Poka Yoke in kan zetten in jouw organisatie? Tijdens de training Lean Yellow Belt komt dit aan bod en tijdens de training Lean Management ga je hier mee aan de slag!

Leave a reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.